Dawne Zawiercie w fotografiach i opowiadaniach

Ulica Marszałkowska i jej najbliższe  okolice były najczęściej uczęszczanymi ulicami w Zawierciu, między innymi z powodu sporej ilości sklepów, Synagogi żydowskiej wybudowanej ok. 1880 r.  oraz placu targowego. Ulica Marszałkowska  nosiła różne nazwy - w latach okupacji Alte Markt-Strasse, a w latach 1952 – 1990 ul Teodora Duracza (Teodor Franciszek Duracz ur. 9 lutego 1883 w Czupachówce pod Charkowem, zmarł 12 marca 1943 w Warszawie zamordowany przez gestapo. Polski działacz komunistyczny, członek PPS, Komunistycznej Partii Polskiej, uczestnik rewolucji październikowej.)w roku 90 wrócono do pierwotnej nazwy. Pierwsza sieć wodociągowa, jaka została wybudowana w Zawierciu powstała właśnie na ul Marszałkowskiej w 1932 rok. Po niedługim czasie podłączono sąsiednie ulice, między innymi: Hoża, Apteczna, Nowy Rynek, Górnośląska. Ta sieć wodociągowa jest eksploatowana do chwili obecnej.

Jednym z najstarszych placów targowych był Nowy Rynek który powstał ok. 1904 roku na którym do końca lat sześćdziesiątych raz w tygodniu odbywały się targi. W latach 1913 – 1917 pod nr 7 było tam Gimnazjum Żeńskie Wandy Karczewskiej, przeniesione w 1917 roku na ul. Kościelną W roku 1945 założono Gimnazjum Kupieckie, które zostało przemianowane  w latach 1951-70 na Technikum Ekonomiczne. Po wybudowaniu wiaduktu drogowego plac nazwano im. Jarosława Dąbrowskiego.

 Ulica Apteczna nosi nazwę od apteki Jana Pasierbińskiego (obecnie już nieistniejącej). Przed wojną przy ulicy była fabryka mydła, sklep z farbami, hurtownia mąki i cukru oraz piwiarnia.

 Inną ważną ulicą była ul. Hoża. Przy tej ulicy w 1905 roku powstała siedziba Gminy Żydowskiej, która skupiała ponad 8000 osób wyznania mojżeszowego z Zawiercia jak i z okolicznych miejscowości.

W czasie okupacji ul. Marszałkowską wraz z pobliskimi ulicami otoczono murem i utworzono getto (ocalał jaszcze mały fragment muru i brama, którą prawdopodobnie wjeżdżały transporty do obozów zagłady) dla społeczności żydowskiej. W getcie znaleźli się Żydzi z Zawiercia jak i okolicznych miast. Jak podają różne źródła  w getcie umieszczono  ok. 7000 ludzi, a wolności doczekało się tylko 7 osób !!

Autorzy : J.S. Gębka

Zainteresowanych i posiadaczy innych materiałów prosimy o kontakt : jaslaz@poczta.onet.pl